Cài đặt và sử dụng chương trình phần mềm vi tính là một công việc cần thiết đối với những người sử dụng máy vi tính. Việc cài đặt chương trình phần mềm khá đơn giản tuy nhiên rất nhiều người chưa biết cách cài đặt hoặc cần phải lựa chọn gì khi cài đặt. Sau đây sẽ là các nguyên tắc chung khi cài đặt chương trình phần mềm vi tính.

Nguyên tắc cài đặt các chương trình phần mềm trong Windows
Nguyên tắc cài đặt các chương trình phần mềm trong Windows

Các nguồn cài đặt chương trình phần mềm vi tính trong Windows

  • Dĩa CD-ROM, DVD-ROM
  • Ổ dĩa USB hoặc thẻ nhớ.
  • Tải về từ các trang Web trên Internet
  • Kho ứng dụng Microsoft Store

Các loại bộ cài đặt chương trình phần mềm vi tính

Bộ cài đặt chương trình phần mềm trong dĩa CD-ROM hoặc DVD-ROM
Bộ cài đặt chương trình phần mềm trong dĩa CD-ROM hoặc DVD-ROM

Bộ cài đặt chương trình phần mềm trong dĩa CD-ROM hoặc DVD-ROM

Trong dĩa cài đặt có một tập tin tên là setup.exe và một hoặc nhiều thư mục, tập tin khác kèm theo để hỗ trợ cho chương trình. Thông thường bạn chỉ cần cho dĩa CD/DVD-ROM này vào ổ dĩa thì chương trình cài đặt sẽ tự động chạy - Auto Run.

Bộ cài đặt chương trình phần mềm được đóng gói trong một tập tin

Loại này chỉ có một tập tin duy nhất dùng để cài đặt chương trình. Tập tin này thường sẽ có tên của chương trình và kèm theo mã số phiên bản. Khi muốn cài đặt bạn hãy chạy tập tin này.

Bộ cài đặt chương trình phần mềm được đóng gói trong một tập tin nén

Tất cả các thư mục và tập tin của chương trình đều được nén vào một tập tin duy nhất bằng một trong các tiện ích nén tập tin thông dụng như WinZip, WinRAR,... Tập tin nén này thường có các phần mở rộng là .zip hoặc .rar và được chia sẻ trên các trang web, trước khi cài đặt bạn phải giải nén tập tin này ra một thư mục hay ổ dĩa nào đó rồi mới tiến hành cài đặt.

Bộ cài đặt chương trình phần mềm được đóng gói trong một tập tin nén tự giải nén

Toàn bộ các tập tin của chương trình sẽ được đóng gói vào một tập tin nén có khả năng tự giải nén. Tập tin này cũng có phần ở rộng là .exe Khi bạn chạy tập tin này, nó sẽ tự giải nén các tập tin bên trong vào thư mục tạm và sau đó tiến hành cài đặt.

  • Thông thường các chương trình phần mềm sẽ tự nhận biết phiên bản của hệ điều hành để cài đặt. Tuy nhiên, trong một số trường hợp chương trình phần mềm sẽ có 2 tập tin cài đặt riêng tên là setup.exe dành cho Windows 32-bit hoặc setup64.exe dành cho Windows 64-bit.
  • Bạn có thể cài đặt phần mềm 32-bit hoặc 64-bit trên Windows 64-bit. Nhưng không thể cài đặt phần mềm 64-bit trên Windows 32-bit.

Hướng dẫn Cách xem thông số của máy vi tính và phiên bản hệ điều hành Windows

Nguyên tắc cài đặt các chương trình phần mềm trong Windows

Cho dù là cài đặt chương trình phần mềm từ dĩa CD/DVD-ROM hay từ tập tin tải xuống trên các trang web thì thông thường khi bạn chạy tập tin cài đặt sẽ xuất hiện các hộp thoại để hướng dẫn bạn thực hiện việc cài đặt theo từng bước như sau:

1

Hộp thoại Open File - Security Warning hay User Account Control của Windows sẽ cảnh báo cho bạn biết nếu chạy một tập tin thực thi không rõ nguồn gốc có thể ảnh hưởng tới bảo mật hoặc làm thay đổi hệ thống. Bạn hãy nhấn Run hoặc Yes để đồng ý.

Hộp thoại Open File - Security Warning hay User Account Control của Windows
Hộp thoại Open File - Security Warning hay User Account Control của Windows

2

Hộp thoại Welcome - chào mừng bạn cài đặt chương trình. Bạn chỉ cần nhấn Next để tiếp tục.

Hộp thoại Welcome - chào mừng bạn cài đặt chương trình
Hộp thoại Welcome - chào mừng bạn cài đặt chương trình

3

Hộp thoại Select Language - chọn ngôn ngữ. Hộp thoại này cho phép bạn chọn ngôn ngữ khi sử dụng chương trình phần mềm. Trong  một số trường hợp chỉ là ngôn ngữ khi cài đặt. Bạn có thể chọn ngôn ngữ mình thích và nhấn OK để chọn hoặc Next để tiếp tục.

Hộp thoại Select Language - chọn ngôn ngữ
Hộp thoại Select Language - chọn ngôn ngữ

4

Hộp thoại License Agreement yêu cầu bạn chấp thuận các điều kiện về bản quyền tác giả và điều khoản sử dụng chương trình phần mềm, bạn phải đánh dấu chọn I accept the agreement để đồng ý thì mới có thể tiếp tục cài đặt. Nếu bạn không chọn hoặc chọn I do not accept the agreement thì sẽ không thể tiếp tục cài đặt chương trình. Sau khi thực hiện xong bạn nhấn Next  hoặc nhấn I Agree để tiếp tục.

Hộp thoại License Agreement - bản quyền tác giả và điều khoản sử dụng
Hộp thoại License Agreement - bản quyền tác giả và điều khoản sử dụng

5

Hộp thoại Select Destination Location là phần chọn nơi muốn đặt chương trình phần mềm này, thông thường nó được đặt trong thư mục chứa các chương trình phần mềm đã cài đặt mặc định là c:\Program Files. Tuy nhiên nếu muốn bạn có thể thay đổi tên của thư mục chứ nó và đặt ở vị trí khác bằng cách nhấn nút Browse và chọn đến vị trí khác trên ổ dĩa cứng. Sau khi thực hiện xong bạn nhấn Next để tiếp tục.

Hộp thoại Select Destination Location chọn nơi muốn đặt chương trình phần mềm
Hộp thoại Select Destination Location chọn nơi muốn đặt chương trình phần mềm

6

Hộp thoại Choose Setup Type hoặc Installation Type sẽ có phần lựa chọn các kiểu cài đặt như Typical - Cài đặt bình thường và Complete hoặc Full - Cài đặt toàn bộ chương trình chính và các thành phần phụ nếu có. Lựa chọn Custom - Cài đặt tùy chọn, thường dành cho những người có hiểu biết về chương trình phần mềm. Nếu chọn Custom sẽ xuất hiện thêm các thông số khác để cho bạn thay đổi hoặc lựa chọn thêm. Sau khi chọn xong bạn nhấn Next để tiếp tục.

Hộp thoại Choose Setup Type hoặc Installation Type sẽ có phần lựa chọn các kiểu cài đặt
Hộp thoại Choose Setup Type hoặc Installation Type sẽ có phần lựa chọn các kiểu cài đặt

7

Hộp thoại Select Start Menu Folder cho phép bạn lựa chọn nơi đặt các biểu tượng - Shortcut Icon của chương trình phần mềm. Thông thường các biểu tượng này sẽ được đặt trong trình đơn Start -> All Programs -> Thư mục tên của chương trình phần mềm hoặc tên thương hiệu của nhà cung cấp. Nếu không muốn tạo Start Menu Folder bạn có thể chọn Don't create a Start Menu Folder. Sau khi chọn xong bạn nhấn Next để tiếp tục.

Hộp thoại Select Start Menu Folder chọn nơi đặt biểu tượng của chương trình phần mềm
Hộp thoại Select Start Menu Folder chọn nơi đặt biểu tượng của chương trình phần mềm

8

Hộp thoại Create Shortcut cho phép tạo các biểu tượng - Shortcut Icon của chương trình phần mềm trên màn hình DesktopQuick Launch nằm trên thanh tác vụ - Taskbar ở phía dưới màn hình. Thông thường bạn nên chọn Create a desktop icon để tạo một biểu tượng của chương trình phần mềm trên nền màn hình Desktop cho dễ sứ dụng. Sau khi chọn xong bạn nhấn Next để tiếp tục.

Hộp thoại Create Shortcut tạo các biểu tượng của chương trình phần mềm trên màn hình Desktop
Hộp thoại Create Shortcut tạo các biểu tượng của chương trình phần mềm trên màn hình Desktop

9

Hộp thoại Enter Serial Number hoặc Enter a Product Key sẽ yêu cầu bạn nhập các số đăng ký hoặc khóa của sản phẩm, bạn phải nhập đầy đủ và đúng các thông tin này thì chương trình mới cho phép cài đặt hoặc sử dụng. Một số chương trình cho phép dùng thử - Install trial version với thời gian và các chức năng bị hạn chế. Sau khi thực hiện xong bạn nhấn Next để tiếp tục.

Hộp thoại Enter Serial Number hoặc Enter a Product Key
Hộp thoại Enter Serial Number hoặc Enter a Product Key

10

Hộp thoại Ready to Install nhắc bạn kiểm tra lại nếu mọi thứ đều sãn sàng thì bạn hãy nhấn Install để bắt đầu cài đặt. Nhấn Back là quay trở lại để chỉnh sửa các thông số các ở hộp thoại trước đó và nhấn nút Cancel nếu muốn hủy bỏ không tiếp tục cài đặt nữa.

Hộp thoại Ready to Install
Hộp thoại Ready to Install

11

Chương trình phần mềm sẽ tiến hành cài đặt. Quá trình cài đặt nhanh hay chậm tùy thuộc vào dung lượng của chương phần mềm và tốc độ của máy vi tính. Thanh tiến trình theo dõi quá trình cài đặt cũng sẽ xuất hiện.

Thanh tiến trình theo dõi quá trình cài đặt phần mềm
Thanh tiến trình theo dõi quá trình cài đặt phần mềm

12

Hộp thoại Completed hoặc Finished báo cho bạn biết việc cài đặt phần mềm đã hoàn tất. Bạn hãy nhấn nút Ok hoặc Finish để kết thúc việc cài đặt.

Hộp thoại Completed hoặc Finished báo việc cài đặt phần mềm đã hoàn tất
Hộp thoại Completed hoặc Finished báo việc cài đặt phần mềm đã hoàn tất

13

Hộp thoại Restart Windows nhắc cần phải khởi động lại máy vi tính để cập nhật các thay đổi sau khi cài đặt chương trình phần mềm. Bạn hãy nhấn Yes để khởi động lại máy vi tính.

Hộp thoại Restart Windows nhắc cần phải khởi động lại máy vi tính
Hộp thoại Restart Windows nhắc cần phải khởi động lại máy vi tính

  • Tùy theo chương trình phần mềm mà các bước cài đặt có thể khác nhau nhưng nguyên tắc chung đều như vậy.
  • Các thuật ngữ trên các hộp thoại có thể khác nhau nhưng ý nghĩa của chúng là tương tự.

Cài đặt các chương trình phần mềm khác trong Windows

Chương trình phần mềm không cần cài đặt

Có một số chương trình phần mềm sẵn sàng để sử dụng mà không cần phải cài đặt. Chúng thường được đóng gói trong một tập tin nén. Khi gặp trường hợp này thì bạn hãy giải nén tập tin này vào một thư mục trên ổ dĩa của máy vi tính sau đó tạo biểu tượng cho tập tin chương trình trên màn hình Desktop là có thể sử dụng được.

Ứng dụng di động là gì

Ứng dụng di động - Portable App hay chương trình di động - Portable Program, là một sản phẩm phần mềm được thiết kế để có thể chạy từ bất cứ thiết bị lưu trữ bên trong hay ngoài máy vi tính, bao gồm ổ đĩa USB, lưu trữ đám mây - Cloud Storage,... Nó không cần phải được cài đặt trên máy vi tính để chạy.

Các ứng dụng di động không được cài đặt và theo nguyên tắc, không lưu trữ dữ liệu trên hệ thống máy chủ. Thay vào đó, tất cả thông tin cài đặt của người sử dụng và các tập tin liên quan đều được lưu trữ cùng với chương trình trên ổ đĩa di động.

Tuy nhiên, các ứng dụng di động được tạo ra để tương thích với các hệ điều hành cụ thể. Tính di động trong các ứng dụng di động đề cập đến cách chúng có thể được thực hiện từ nơi này đến nơi khác, không phải khả năng tương tác giữa các hệ điều hành khác nhau.

Các ứng dụng di động cũng không cần cài đặt mà được sử dụng bằng cách chạy trực tiếp tập tin chương trình có phần mở rộng là .exe hoặc tạo biểu tượng trên màn hình Desktop.

Cài đặt phần mềm trên kho ứng dụng Microsoft Store

Cài đặt phần mềm trên kho ứng dụng Microsoft Store
Cài đặt phần mềm trên kho ứng dụng Microsoft Store

Nếu đang sử dụng Windows 8 hoặc mới hơn, bạn có thể cài đặt phần mềm từ kho ứng dụng Windows - Microsoft Store. Kho ứng dụng giúp đơn giản hóa quá trình tìm kiếm và cài đặt phần mềm từ các nhà phát triển khác.

Xem hướng dẫn Cách Cài đặt phần mềm trên kho ứng dụng Microsoft Store

Phản hồi bài viết

Gửi ý kiến đóng góp hoặc thắc mắc của
bạn về bài viết này!

Xin vui lòng nhập chính xác địa chỉ Email của bạn để nhận được thư trả lời.